Çiftçi Destek Ödemesinde Artış Olacak

Tarım ve Orman Bakanlığı farklı destek ödemelerinde artışa gidilmesi durumunda eylül ayında da kamuoyunu bilgilendiren duyurular yapıyor. Bakanlıktan da bu konuda yapılan duyurular detayları şu şekilde…

Eylül ayının ilk günlerinde farklı alt başlıklardan oluşan tarımsal destek ödemelerinin hangi tarihlerde çiftçilerin hesaplarına aktarılacağına ilişkin araştırmalar gerçekleştiriliyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın eylül ayının son gününe kadar cuma günleri tarımsal destekleri vermesi beklenirken, farklı programlar çerçevesinde sunulacak olan destekler ile ilgili de yeni açıklamalar gelmeye devam ediyor. Bu kapsamda, küçük ölçekli balıkçılara 2025 ve 2026 yıllarında sağlanacak olan destekler bu yıla göre yüzde 43 ile yüzde 100 oranında artırılırken, ödemelerin detayları merak konusu oldu. Bakanlık da resmi internet sitesi üzerinden yayınladığı duyuru ile bilgi verdi.

Tarım Bakanlığı Balıkçı Desteği

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın açıklamasına göre 2025 ve 2026 yıllarında küçük ölçekli balıkçılara sağlanacak olan desteklerde artışa gidildi. Yüzde 100’e varan artışı içeren küçük ölçekli balıkçıların desteklenmesi tebliğinin Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesinin ardından güncel destekler ile ilgili bilgi verildi. Söz konusu desteklere ilişkin bakanlığın resmi internet sitesinde yer alan açıklamada:

”Buna göre, denizlerde avcılık yapan 12 metre altı ve iç sulardaki balıkçı teknelerinin dahil olduğu desteklemede, tekne boylarına göre birim destekleme tutarları 2024 yılına kıyasla yüzde 43 ile yüzde 100 arasında yükseltildi. Bu kapsamda, birim destekleme tutarları gelecek yıl en düşük 5 bin lira, en yüksek 12 bin lira olacak şekilde belirlendi. Ayrıca, kadın balıkçılara pozitif ayrım yapıldı. Bu kapsamda söz konusu destekler, kadın balıkçılara yüzde 35 daha fazla olacak şekilde, en düşük 6 bin 700 lira, en yüksek 16 bin 200 lira şeklinde ödenecek’’ denildi.

Eylül 2024 Çiftçi Destekleri

Küçük ölçekli balıkçılara sağlanacak olan desteklerde artışa gidilmesinin edilmesinin ardından söz konusu desteğin yanı sıra Tarım ve Orman Bakanlığı’nın tarımsal destek ödemelerini eylül ayında hangi tarihte hesaplara aktaracağı merak edilen konular arasında yer alıyor. Tarımsal destekler genellikle cuma günleri ülke genelindeki çiftçilere iletiliyor. Bu durumda, önümüzdeki süreçlerde de farklı alt başlıklardan oluşan tarımsal destekler cuma günleri verildikçe bakanlık açıklamalar yapacak.

Diğer Destek Ödemeleri

Tarımda destekleme modeli tümüyle değişti. Destekler ilk kez 3 yıllık dönem için açıklandı. Mazot ve gübre desteği yerine temel destek ödenecek. ÇKS kaydı olan her çiftçi temel destekten yararlanacak. en çok destek ise planlı üretim kapsamındaki ürünlere yapılacak.

Tarım ve Orman Bakanlığı bitkisel üretimde ve hayvancılıkta destekleme modelini tümüyle değiştirdi. İlk kez destekler 3 yıllık dönem için açıklandı.

Hayvancılıkta 2024-2026 dönemini kapsayan destekleme kararnamesi 26 Temmuz 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayınlandı.

Bitkisel üretim destekleri ile ilgili iki ayrı kararname yayınlandı. Birisi 24 Ağustos 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan 2024 yılına ait bitkisel üretim destekleri. İkincisi ise 29 Ağustos 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan 2025-2027 dönemini kapsayan 3 yıllık yeni destekleme modelini kapsıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın planlı üretim çalışmaları kapsamında bitkisel üretim, hayvancılık ve su ürünlerinde yeni bir destekleme modeline geçildi. Bu model kapsamında 26 Temmuz 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile 2024-2026 dönemini kapsayan 3 yıllık hayvancılık ve su ürünleri destekleri açıklandı.

Resmi Gazete’de 29 Ağustos 2024 tarihinde yayınlanan “2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Karar” ile bitkisel üretim destekleri 3 yıllık olarak açıklandı. Türkiye’de ekim dikim takvimi 1 Eylül kabul edildiği dikkate alınırsa ilk kez destekler ekimden 3 gün önce açıklanmış oldu.

Mazot ve Gübre Desteği Yerine Temel Destek

Resmi Gazete’de 29 Ağustos 2024’te yayınlanan ve 2025-2027 dönemi bitkisel üretim desteklerini kapsayan Cumhurbaşkanı Kararı’nda mazot ve gübre desteği yer almadı. Ancak, Tarım ve Orman bakanlığı yaptığı açıklamada mazot ve gübre desteğinin temel destek içerisinde olduğunu duyurdu.

Mazot ve gübre desteği bu kararnameden 5 gün önce yayınlanan 2024 yılı desteklerine ilişkin kararnamede açık açık yer alıyor. Hangi ürüne ne kadar mazot ve ne kadar gübre desteği verileceği tek tek yazıyor. Yeni kararnamede, yeni destekleme modelinde gübre ve mazot desteği sözcük olarak dahi yer almıyor.

Yeni kararnamede mazot ve gübre desteğinin olmadığı yazılınca Tarım ve Orman Bakanlığı yazılı açıklama yaparak, mazot ve gübre desteğinin temel desteğin içinde olduğunu bildirdi. Örnek tablolarla eskiden alınan destek ile yeni destek modeli ile ödenecek destek miktarları karşılaştırıldı.

Bu tablolara da bakıldığında 2024 mevcut destek olarak mazot ve gübre desteği + sertifikalı tohum kullanım desteği + organik gübre desteği olarak hesaplanıyor. Yeni modelde ise temel destek + planlı üretim desteği + sertifikalı tohum kullanım desteği + Kamu araştırma enstitüleri tarafından ıslah edilerek tescil edilen çeşit kullanım desteği olarak toplam verilecek destek hesaplanıyor. Kararname yazılırken “temel destek” ibaresinin yanına parantez içerisinde “mazot ve gübre desteği” diye yazılsa bu kadar tartışma olmazdı.

Yeni Destekleme Modelinde Neler Var

Bitkisel üretimin desteklenmesi kapsamında yer alan desteklemelerden yararlanmak için ilgili üretim yılında Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belirlenen kayıt sistemlerine kayıtlı olma şartı aranıyor. Kayıt sistemlerine kayıtlı olmayan çiftçiler desteklerden yararlanamayacak.

Tarımsal Üretimin Planlanması Kurulu tarafından arpa, aspir, ayçiçeği (yağlık), buğday, kolza (kanola), fasulye (kuru), mercimek, mısır (dane), nohut, pamuk (kütlü), patates, soğan (kuru), soya ve yem bitkileri planlama kapsamına alındı. Bu ürünler kararnamede yayınlanan ilçe bazlı tarım havzalarında desteklenecek.